Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Murat Kurum, Ankara’da düzenlenen TÜMSİAD Vizyon Konferansları’nda yaptığı konuşmada, Türkiye’nin doğal afet risklerine karşı kentsel dönüşümde acilen harekete geçmesi gerektiğini vurguladı. Bakan Kurum, telafisi olmayan kayıplar yaşanmadan, bilimin ışığında ve ortak akılla dönüşümün tamamlanması çağrısında bulunurken, bu büyük projenin toplam 1.1 trilyon liralık bir yatırımı kapsayacağını duyurdu.
Kahramanmaraş merkezli depremlerin acı derslerini hatırlatan Bakan Kurum, ülkenin üç ana fay hattı üzerinde bulunduğunu ve bu gerçeğin her zaman akılda tutulması gerektiğini belirtti. Türkiye genelinde 7.5 milyon riskli konut ve 1.5 milyon riskli iş yeri bulunduğunu aktararak, bu yapıların bir an önce dönüştürülmesinin hayati önem taşıdığını ifade etti.
Kentsel Dönüşümde Yeni Yasal Düzenleme Yolda
Bakan Kurum, kentsel dönüşüm sürecini hızlandırmak ve kolaylaştırmak amacıyla hazırlanan yeni yasa taslağının detaylarını paylaştı. Bu taslakla birlikte dönüşüm süreçlerinde önemli değişiklikler hedefleniyor:
- Basitleştirilmiş Onay Süreci: Mevcut “2/3 çoğunluk” şartı, artık “basit çoğunluk” ilkesine dönüşecek. Bu sayede karar alma süreçleri hızlanacak.
- Bakanlık Müdahalesi: Dönüşüm kararı alınmasına rağmen süreç başlamazsa, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı doğrudan devreye girerek dönüşümü gerçekleştirebilecek.
- Acele Kamulaştırma: Dönüşüme katılmak istemeyen malikler için “acele kamulaştırma” yetkisi uygulanabilecek, bu da süreci tıkayan engelleri ortadan kaldıracak.
- Vatandaş Odaklı Koruma: Kiracıların ve maliklerin haklarını güvence altına alan düzenlemeler getiriliyor. Kira yardımı ve taşınma gibi desteklerle vatandaş mağduriyeti önlenecek.
- Finansal Modeller: Dönüşüm için yeni finansal modeller devreye sokularak sürecin mali sürdürülebilirliği sağlanacak.
Ekonomiye Yönelik Büyük Yatırımın Detayları
Kentsel dönüşümün sadece can güvenliği değil, aynı zamanda ülke ekonomisi için de büyük bir kaldıraç olacağını belirten Bakan Kurum, projenin finansal boyutuna ilişkin çarpıcı rakamlar açıkladı:
- Bugüne Kadar Yapılan Harcama: Son 11 yılda kentsel dönüşüm için yaklaşık 400 milyar TL harcandı ve 2.2 milyon bağımsız birim dönüştürüldü.
- Gelecek 5 Yıllık Hedef: Önümüzdeki 5 yıl içerisinde 1.5 milyon riskli birimin dönüştürülmesi hedefleniyor. Bu hedef için yaklaşık 650 milyar TL’lik bir yatırım öngörülüyor.
- Toplam Yatırım Büyüklüğü: Kentsel dönüşüm projelerinin toplam yatırım büyüklüğünün 1.1 trilyon TL’ye ulaşması bekleniyor.
İklim Değişikliğiyle Mücadele Vurgusu
Bakan Kurum, konuşmasında sadece deprem değil, iklim değişikliğinin yol açtığı kuraklık ve sel gibi afetlere karşı da hazırlıklı olunması gerektiğinin altını çizdi. “Kuraklık da sel de artık telafisi olmayan boyutlara gelmeden, iklim değişikliğiyle mücadele noktasında da ülkemizi ve şehirlerimizi hazır hale getirmeliyiz” diyerek, bu konuda da bütüncül bir yaklaşımla hareket edilmesi çağrısında bulundu.
Bakan Kurum’un açıklamaları, Türkiye’nin afet risklerine karşı topyekûn bir seferberlik başlatma ve bu süreci yeni yasal düzenlemeler ve devasa finansal kaynaklarla hızlandırma kararlılığını ortaya koydu. Ortak akıl ve el birliğiyle yürütülecek bu dönüşümün, ülkenin geleceği için hayati önem taşıdığı mesajı verildi.